Z jednej strony szczyt w Johannesburgu stanowi dla Afryki realną szansę. Może przyciągnąć większy napływ prywatnych inwestycji dzięki odświeżonemu programowi Compact with Africa (Phase 2.0), co wzmocni rozwój infrastruktury, przemysłu i sektorów związanych z surowcami krytycznymi. Jednocześnie rośnie uwaga świata wobec problemów takich jak zadłużenie, zmiany klimatyczne czy nierówności, co może przełożyć się na korzystniejsze warunki finansowania, bardziej sprawiedliwą transformację energetyczną i trwalszy rozwój. Ponadto, Unia Afrykańska (UA) umacnia swoją pozycję jako aktywny uczestnik globalnej polityki, a RPA zyskuje rolę symbolicznego lidera aspiracji kontynentu, co może otworzyć drzwi do większego wpływu w międzynarodowych instytucjach finansowych i decyzyjnych.
Z drugiej strony pojawia się również szereg zagrożeń. Globalne forum takie jak G20 traci prestiż i siłę oddziaływania, gdy kluczowe potęgi, takie jak USA, Chiny czy Rosja, regularnie wycofują się z udziału, co zmniejsza rolę i znaczenie całego forum. Nawet jeśli ambitne deklaracje zostaną przyjęte, ich realizacja wymaga kapitału, stabilnych instytucji i konsekwentnej polityki, czego w wielu państwach afrykańskich brakuje, co może spowodować, że zmiany będą przebiegać wolno lub fragmentarycznie. Istnieje również ryzyko, że rosnące zainteresowanie Afryką przerodzi się w nową falę geopolitycznej rywalizacji, w której globalne mocarstwa będą próbowały wykorzystywać kontynent do własnych celów, prowadząc do zależności, nierównej wymiany handlowej czy pogłębienia surowcowego uzależnienia.

Czy to moment zwrotny?

Mimo tych ograniczeń Johannesburg można uznać za punkt zwrotny. Nawet jeśli zmiany nie będą natychmiastowe, symboliczny ciężar szczytu jest znaczący: Globalne Południe zaczyna mówić własnym głosem, a świat musi zacząć go słuchać. Teraz pozostaje pytanie, czy sygnał z Johannesburga przełoży się na trwałą przebudowę globalnej architektury politycznej i gospodarczej, czy pozostanie jedynie symbolicznym momentem, który nie doczeka się kontynuacji. Jednak już dzisiaj widać, że Afryka i kraje rozwijające się nie chcą wracać na margines i to od ich determinacji będzie zależał przyszły kształt globalnego ładu.